Suy niệm Lời Chúa: Chúa Nhật 26 thường niên, năm C - Lm. Pet Trần Bảo Ninh


SUY NIỆM LỜI CHÚA
CHÚA NHẬT 26 THƯỜNG NIÊN, NĂM C
 
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca. Lc 16, 19-31
 
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng những người biệt phái rằng: "Có một nhà phú hộ kia vận toàn gấm vóc, lụa là, ngày ngày yến tiệc linh đình. Lại có một người hành khất tên là Ladarô, nằm bên cổng nhà ông đó, mình đầy ghẻ chốc, ước được những mụn bánh từ bàn ăn rớt xuống để ăn cho đỡ đói, nhưng không ai thèm cho. Những con chó đến liếm ghẻ chốc của người ấy. Nhưng xảy ra là người hành khất đó chết và được các Thiên Thần đem lên nơi lòng Abraham. Còn nhà phú hộ kia cũng chết và được đem chôn. Trong hoả ngục, phải chịu cực hình, nhà phú hộ ngước mắt lên thì thấy đàng xa có Abraham và Ladarô trong lòng Ngài, liền cất tiếng kêu la rằng:
 
'Lạy Cha Abraham, xin thương xót tôi và sai Ladarô nhúng đầu ngón tay vào nước để làm mát lưỡi tôi, vì tôi phải quằn quại trong ngọn lửa này'. Abraham nói lại: 'Hỡi con, suốt đời con, con được toàn sự lành, còn Ladarô gặp toàn sự khốn khổ. Vậy bây giờ Ladarô được an ủi ở chốn này, còn con thì chịu khốn khổ. Vả chăng, giữa các ngươi và chúng tôi đây đã có sẵn một vực thẳm, khiến những kẻ muốn từ đây qua đó, không thể qua được, cũng như không thể từ bên đó qua đây được'.
 
Người đó lại nói: 'Ðã vậy, tôi nài xin cha sai Ladarô đến nhà cha tôi, vì tôi còn năm người anh em nữa, để ông bảo họ, kẻo họ cũng phải sa vào chốn cực hình này'. Abraham đáp rằng: 'Chúng đã có Môsê và các tiên tri, chúng hãy nghe các ngài'. Người đó thưa: 'Không đâu, lạy cha Abraham, nhưng nếu có ai trong cõi chết hiện về với họ, thì ắt họ sẽ hối cải'. Nhưng Abraham bảo người ấy: 'Nếu chúng không chịu nghe Môsê và các tiên tri, thì cho dù kẻ chết sống lại đi nữa, chúng cũng chẳng chịu nghe đâu'".
 
Suy niệm
Tình người vốn dĩ là một tương quan chỉ có thể tìm thấy nơi con người, bởi trong đó có một sợi dây vô hình kết nối con người với con người, tạo nên sự gần gũi không chỉ ngay hôm nay mà còn có giá trị tới cuộc sống mai sau. Sống bên cạnh nhau, thậm chí trong một gia đình, trong một cộng đoàn, ai ai cũng dửng dưng, cũng vô tâm và ích kỷ, liệu rằng có tìm được nơi gia đình, nơi cộng đoàn đó hơi ấm của tình người, hơi ấm của tình huynh đệ gia đình không? Quả là một sự kết nối linh thiêng giúp con người ngày càng hoàn thiện giá trị của chính mình.
 
Lời nhắc của Tiên tri Amos trong bài đọc 1 không chỉ dừng lại là lời trách móc, nhưng sẽ là một lời kết án những ai sống dửng dưng, sống vô cảm, sống thiếu tình người, dù công việc hàng ngày mỗi người mỗi khác. "Khốn cho các ngươi là những kẻ phú quý ở Sion, và tự kiêu trên núi Samaria. Các ngươi đã nằm ngủ trên giường ngà, mê đắm trên ghế dài: ăn chiên con trong đoàn và bê béo trong đàn; và ca hát theo tiếng đàn cầm thụ; người ta nghĩ mình như Ðavit, có những nhạc khí, dùng chén lớn uống rượu, lấy dầu hảo hạng xức lên mình, và chẳng thương hại gì đến nỗi băn khoăn của Giuse; vì thế, giờ đây họ phải lưu đày và đi đầu các kẻ lưu đày; những buổi yến tiệc của các kẻ buông tuồng sẽ không còn nữa". Tạo Hoá cho con người hiện hữu trong thế giới này không chỉ đơn độc nhưng có nam, có nữ, và có thể nói họ hiện hữu có tính cộng đoàn, để nâng đỡ, để bổ trợ cho nhau khi mỗi người còn có những khiếm khuyết trong cuộc đời. Thế nhưng, có ai ý thức được điều đó, có mấy ai nhận ra được tính liên đới nơi bản thân, để giúp đỡ nhau, để bổ trợ cho nhau. Bởi thế, Giavê Thiên Chúa sẽ nổi giận và sẽ trừng phạt những ai luôn cho mình là tín đồ của chủ nghĩa hưởng thụ trong sự phục vụ của tha nhân. Và suy nghĩ đó nay đang hoành hành trong thế giới được cho là tiến bộ, là văn minh và là tôn trọng giá trị của con người.
 
Thánh Phaolô đã ý thức được tình liên đới huynh đệ của con người luôn là một yếu tố cần thiết để hoàn thiện ơn gọi làm con Thiên Chúa, nên thánh nhân đã nhắc nhở người con, người học trò, người đồng môn của mình là thánh Timotheo, hãy sống sao cho xứng với danh xưng là người học trò của ngài: “Hỡi người của Thiên Chúa, hãy theo đuổi đức công chính, lòng đạo hạnh, đức tin, đức ái, đức nhẫn nại, đức hiền lành. Con hãy chiến đấu trong cuộc chiến đấu chính nghĩa của đức tin. Hãy cố đoạt lấy sự sống đời đời mà con đã được kêu gọi tới và cũng vì đó, con đã mạnh dạn tuyên xưng đức tin trước mặt nhiều nhân chứng . . .  Con hãy giữ gìn huấn lệnh đó cho tinh tuyền và không thể trách được, cho tới ngày Chúa chúng ta là Ðức Giêsu Kitô lại đến, mà đến thời đã định, Ðấng phúc lộc và quyền năng duy nhất sẽ tỏ ra, Người là Thiên Chúa, Vua các vua và Chúa các chúa, Ðấng độc nhất trường sinh bất tử, Người ngự trong ánh sáng siêu phàm, không một ai trong loài người đã xem thấy hay có thể xem thấy”. Quả thực, để được gọi là con của Thiên Chúa, ai cũng phải tuân giữ giới răn của Ngài là thờ phượng một Thiên Chúa duy nhất, là yêu thương tha nhân như chính mình. Chính lúc con người thi thố tình yêu trong cuộc sống, là lúc họ đang mở những con đường cho Thiên Chúa đến với họ và tha nhân, bởi Thiên Chúa là tình yêu, nơi nào có tình yêu, nơi nào có tình người, nơi đó có sự hiện diện của Ngài.
 
Câu chuyện về người phú hộ và người nghèo Lazarô được thánh Luca kể lại trong bài Tin Mừng Chúa nhật 26 thường niên, là một điển hình cho sự thiếu vắng tình người. Trong những ngày sống trên trần gian, khoảng cách giữa người phú hộ và anh chàng nhà nghèo đó rất gần, đến nỗi mỗi lần có yến tiệc trong gia đình nhà phú hộ là anh chàng nhà nghèo này có mặt ngoài cổng để chờ được nhặt những mẩu bánh vụn bị vứt ra, miếng thịt dư thừa rơi xuống, để ngốn cho đầy bụng, nhưng không được, vì những chú chó của nhà phú hộ đã dành mất phần. Khoảng cách giữa con người ngày càng xa đi, và giá trị con người ngày càng bị phân biệt, người nghèo và người giàu khó có thể tìm được một sự cảm thông và chia sẻ: “Có một nhà phú hộ kia vận toàn gấm vóc, lụa là, ngày ngày yến tiệc linh đình. Lại có một người hành khất tên là Ladarô, nằm bên cổng nhà ông đó, mình đầy ghẻ chốc, ước được những mụn bánh từ bàn ăn rớt xuống để ăn cho đỡ đói, nhưng không ai thèm cho. Những con chó đến liếm ghẻ chốc của người ấy”. Sự xuất hiện của Con Thiên Chúa và những bài giáo huấn của Ngài có phải đang cổ vũ cho sự phân hoá giàu nghèo hay không? Chẳng lẽ con người đến từ Thiên Chúa và được coi là anh chị em với nhau, nay lại bị phân biệt đẳng cấp giàu nghèo và khinh dể lẫn nhau vậy sao? Thiên Chúa với bản chất là tình yêu, Ngài không bao giờ đánh mất bản tính của Ngài nơi con cái, nhưng chính con cái của Thiên Chúa, khi hiện hữu trong thế giới này, với những giá trị tinh thần Tạo Hoá đặt để trong khối óc và con tim, đã chia rẽ lẫn nhau, đã phân chia cấp bậc và đối xử với nhau cách tàn nhẫn như thế. Tất cả đến từ cách lý luận theo kiểu thế gian, tôi sống, tôi làm việc và tôi được hưởng thụ những gì tôi làm ra, những gì tôi sở hữu và những gì tôi sẽ có trong tay. Họ đã quên đi một điều lớn lao như là trách nhiệm, là bên cạnh họ còn rất nhiều anh chị em đang thiếu thốn, không phải vì lười biếng, không phải vì vô dụng, cũng không phải vì muốn dựa dẫm, nhưng hoàn cảnh sống hiện tại của họ không thể nào xoay chuyển được, sự nghèo khổ và đói kém đó là do sự bóc lột và chèn ép của chính anh chị em của họ.
 
Có thể nói khi cuộc sống về thể lý của con người ngày càng phát triển thì cuộc sống về tinh thần ngày càng sa sút, bởi ảnh hưởng rất lớn từ chủ nghĩa hưởng thụ và dửng dưng. Nếu con người hôm nay ý thức được tình liên đới giữa con người với con người quan trọng như thế nào, và có tính quyết định cho bản thân đi vào sự sống đời sau, chắc chắn họ sẽ nhận ra được sự hiện diện của tha nhân bên cạnh mình, thế nhưng, họ đã không ý thức được điều đó bởi tấm màn của chủ nghĩa hưởng thụ đã che kín đôi mắt của những người giàu có. Phía trước cuộc đời của họ chỉ có cái tôi của mình, chỉ có duy nhất sự sống thể lý của mình, ngoài ra, không có ai là anh chị em trong gia đình chung là gia đình Thiên Chúa. Nếu vậy, có phải những người giàu có đang mang trong mình một trái tim bằng đá, một tâm hồn vô cảm, một vòng tay luôn khép kín bởi sự ích kỷ. Tạo Hoá cho con người quản lý mọi thứ trong công trình tạo dựng của Ngài, Ngài muốn họ luôn ý thức trách vụ đó để làm việc, để sống và để chia sẻ, đó là lúc họ làm cho trái tim mình thổn thức bởi sự thiếu thốn và đói nghèo của anh chị em mình. Khi con người dùng của cải mình có với sự cho phép của Tạo Hoá, họ có thể xây dựng một sự liên đới tình người trong cuộc sống, xây dựng được một gia đình huynh đệ của Thiên Chúa bằng sự cảm thông và chia sẻ.
 
Ngày hôm nay, chủ nghĩa hưởng thụ đó đang len lỏi vào những ngõ ngách của các gia đình, đặc biệt là các gia đình trẻ. Chủ nghĩa đó tác động lên ý thức của mỗi người, nên họ chỉ biết sai khiến, chỉ biết ra lệnh và chỉ biết tiêu xài mà thiếu đi sự cảm thông, thiếu đi sự chung góp mọi cái cho gia đình, cho tổ ấm, để rồi khoảng cách từ trái tim đến trái tim giữa vợ và chồng không còn ngắn dần mà ngày càng xa dần, xa dần. Trái tim họ không còn trăn trở với những khó khăn của người bạn, người yêu trong gia đình nữa, mà chỉ còn biết có bản thân. Ngay cả con cái cũng thành nạn nhân cho sự vô cảm và dửng dưng đó. Chúng chỉ biết thừa lệnh làm việc và phục vụ, thiếu đi sự đồng hành và hy sinh đến từ cha mẹ của chúng. Tất cả những yếu tố đó lớn dần theo thời gian, và gia đình trở thành một quán trọ trần gian không hơn không kém.
 
Khi một ai đó dám từ bỏ tính tham – sân – si để lên đường theo lời mời gọi của Thiên Chúa, chắc họ sẽ loại bỏ được những yếu tố đó trong cuộc sống, và sẽ cùng chung chia một đời sống mới, đời sống cộng đoàn. Nơi đó, có sự chia sẻ, nơi đó có sự quan tâm lẫn nhau và nơi đó không còn sự vô cảm hay tính dửng dưng nữa. Quả thực đó là một thiên đường hạ giới, nhưng sự thật không là như thế, dẫu biết rằng, là con người tất sẽ còn nhiều giới hạn, và sống chung với nhau là giúp nhau hoàn thiện bản thân bằng việc mài dũa những góc cạnh xù xì của cá tính, nhưng thực tế, lắm lúc những yếu tố rất con người kia còn hoành hành dữ dội hơn và nặng nề hơn, tất cả đến từ chủ nghĩa hưởng thụ, vì quyền bính, vì sĩ diện và vì tham vọng quá lớn của con người. Khoảng cách về thể lý giữa các thành viên trong cộng đoàn có thể rất gần như cổng nhà ông phú hộ với hoàn cảnh của anh chàng Lazarô, nhưng khoảng cách từ tâm hồn đến tâm hồn của các thành viên thì quá xa, thậm chí còn xa hơn khoảng cách từ tâm hồn ông phú hộ đến tâm hồn người nghèo kia, bởi trong tâm hồn, trong sâu thẳm con người của họ chưa thực sự có sự hiện diện của Thiên Chúa. Thiên Chúa là tình yêu, họ không dám để cho tình yêu ngự trị tâm hồn họ thì làm sao họ có thể chia sẻ tình yêu đó cho tha nhân, cho các thành viên trong cộng đoàn, cho mọi người chung quanh.
 
Dửng dưng và vô cảm có thể nói là những yếu tố gây ra cái chết về tình người, tình huynh đệ. Lắm lúc con người thời nay đã tôn thờ nó như một ông hoàng, và để nó điều khiển cuộc đời của mình, vậy làm sao tình người có thể tồn tại được khi chủ nghĩa vô cảm đang xây cao những pháo đài giữa những tương quan?
 
Lạy Chúa, Ngài là tình yêu vô thuỷ vô chung, Ngài muốn mở những nhịp cầu cho tình yêu đó đến với mọi tâm hồn, mọi gia đình, xin cho chúng con được trở nên nhịp cầu đó, trở nên những chiếc máng cho tình yêu Thiên Chúa tuôn chảy vào trong thế giới này. Chúa mong muốn những hạt giống tình yêu đơm bông kết trái khởi đi từ tình người, xin cho chúng con cố gắng góp một phần nhỏ của mình bằng việc từ bỏ sự vô cảm, tính dửng dưng, để chúng con đến với tha nhân bằng tình người, bằng tình thương và bằng tình Chúa. Amen.